Сучасны глядач забаўляльнага кіно зусім сябе не беражэ. У пагоні за несамавітага асалодай, якое абяцае яму чарговы патэнцыйны блокбастар, ён гатовы ахвяраваць нават уласным псіхічным здароўем. Студыя выпускае тізер - і глядач пачынае засяроджана прынюхвацца. Першы трэйлер - ён становіцца ў стойку. Фінальны - і вось ён ужо нервова падскоквае, рыхтуючыся па свістку сарвацца з месца.

Добра, калі фільм у выніку апраўдвае ўсю гэтую мітусню, - але ж куды часцей чакання аказваюцца падманутымі. І вось ён, стрэс на роўным месцы. Што і казаць, сучасны глядач з яго проста не вылазіць. Зрэшты, сёння, здаецца, той самы дзень, калі абыдзецца без глядацкага стрэсу і нам спаўна насыплюць ўсё, што было абяцана. Сёння ў нас рэжысёр Дын Девлін - глядзіце, вунь ён нясецца да нас, размахваючы сваім першым паўнавартасным фільмам. Ніякіх падманутых чаканняў: мы падазравалі, што «Геошторм» будзе поўным лайном, - ён ім і апынуўся.

Але адкуль такая ўпэўненасць? Што магло пайсці не так у чалавека, які практычна стаў ценем Роланда Эмерыха, набіваючы руку на сцэнарах да яго катастрофам? Што ж, верагодна, менавіта так і думалі дзялкі з Skydance, калі ўвязвацца ў гэтую авантуру. Аднак тэставыя паказы першай версіі стужкі Девлін ацверазеўшы студыйных босаў: частка каманды замянілі, а фільм адправілі на дапрацоўку, павялічыўшы яго бюджэт яшчэ на 15 мільёнаў даляраў.

Дапамог гэты «Геошторму»? Як бы не так. Сумна, пазбаўленая ўсякай відовішчнасці выраб - вось што атрымалася ў выніку. Маштабныя разбурэння? Татальныя пекла і пагібель? Толькі не за змену Дзіна Девлін. Яму не вельмі цікава паказваць, як свет гіне, выдасканаленыя пажыраючы сам сябе, - а можа, ён проста не хоча адбіраць хлеб у свайго таварыша Эмэрыха.

Замест гэтага Девлін, а з ім сосценарист Пол Гуйо вырашаюць узяць недарэчным сюжэтным твіст. Яны задумваюць гісторыю, у якой стыхіі адводзіцца роля дзесьці на задворках. Ведаеце, што ў цэнтры? Дэтэктыўная лінія - зусім рудыментарны і жахліва прадказальная. Глядач тут жа пытае, што яго трымаюць за поўнага дэбіла: кожны элемент мясцовай «галаваломкі» разжоўваць і падаецца як найвялікшы адкрыццё ў свеце.

Наогул, жаданне выставіць нас бязмозглым ідыётамі чытаецца практычна ў любым эпізодзе. Напрыклад, калі сцэнар прадугледжвае важны дыялог, можаце быць упэўнены: вырашальнае слова мы з вамі не прапусцім. Без шанцаў - у патрэбным месцы яго нават акрэсліць спецыяльны трывожны акорд.

У сэнсе ператварэння гледача ў дурака сур'ёзная доля адказнасці ляжыць і на сякія-кім з мясцовага акцёрскага складу. Гаворка не пра Джерард Батлер, які даўным-даўно сапсаваў увесь свой крэдыт даверу; не пра Джым Стёрджессе, які, здаецца, сам у роспачы ад таго, як дрэнна гуляе. Але глядзіце-ка, тут у нас Эд Харыс. Вам можа здацца, што гэта ўсё той жа высечаны з каменя зборны вобраз з усіх фільмаў з яго удзелам, але не дайце сябе падмануць: у «Геошторме» персанаж Харыса - пустышка. І хоць сцэнар падрыхтаваў для яго ключавую ролю, з ёй мог бы справіцца нават немаўля.

Такім чынам, што тут у нас? Фільм-катастрофа ад кішэннага сцэнарыста Роланда Эмерыха. Стужка, якая замест таго каб стаць двухгадзінным адносна бессюжетным атракцыёнам, навошта-то прыкідваецца зусім упоротым недодетективом. Кіно, у якім нават Эд Харыс выглядае танна - што ўжо казаць пра спецэфектах.

Але ведаеце што? Хай у Дзіна Девлін ні чорта не выйшла, сёе ў чым яму ўсё ж варта аддаць належнае: ён паспрабаваў зірнуць на жанр шырэй, чым мы прывыклі. Для нас фільм-катастрофа - гэта містэр Эммеріх і яго аднолькавыя дарагія цацкі з драўлянымі персанажамі, ідыёцкімі дыялогамі і поўнай адсутнасцю сувязнога сюжэту. І пры гэтым цудоўна відовішчныя - ва ўсякім выпадку так яно выглядала ў канцы нулявых.

З таго часу індустрыя забаўляльнага кіно ступіла вельмі далёка наперад. Сёння гледача нерэальна здзівіць усімі гэтымі свистоперделками як рэччу ў сабе - "Дзень незалежнасьці: Адраджэнне» даволі яскравы прыклад. Нам цяпер падавай складаны букет - і візуальныя эфекты ў ім важныя ў той жа ступені, што і ўсё астатняе.

Так бы і здарылася павольная, ціхая смерць кинокатастрофы - калі б не чортаў Дын Девлін са сваім дэбільныя «Геоштормом». І што зараз? А ну як маладыя, куды больш таленавітыя кінематаграфісты раптам зразумеюць, што тут неаранае поле? Нас што, чакае другое прышэсце?

Да уж, дабіць адным фільмам загінаецца жанр, каб міжволі даць яму яшчэ адзін шанец, - тая яшчэ іронія.


Дзяліцеся водгукам ў сацсетках - у рэшце рэшт, у свеце хапае дзіўных людзей. Магчыма, хтосьці нават пойдзе на гэта паглядзець.